[Aior]

Fonlu Ar-Ge kendi mühendislik disiplinidir​

Ticari bütçelerle Ar-Ge yürütmek bir şeydir. TÜBİTAK 1501/1505/1507, KOSGEB Ar-Ge, Horizon Europe Cluster veya EUREKA / Eurostars fonuyla yürütmek farklı disiplindir.

Fonlama programları​

• TÜBİTAK 1501 (Sanayi Ar-Ge) — kurulu şirketler için, kısmi maliyet geri ödemesi, teknik-ekonomik değerlendirme.
• TÜBİTAK 1507 (KOBİ Ar-Ge Başlangıç) — ilk kez Ar-Ge, daha hafif formal gereksinimler.
• TÜBİTAK 1505 (Üniversite-Sanayi İşbirliği) — üniversite ortak proje parçasıyken.
• Horizon Europe (AB) — çok ülkeli konsorsiyumlar, iki aşamalı teklif değerlendirme, daha büyük bütçeler, çok daha ağır admin.
• EUREKA / Eurostars — sınır ötesi, pazar odaklı, KOBİ'ler için Horizon'dan hafif.
• KOSGEB Ar-Ge / İnovasyon — Türk KOBİ odaklı.

Teklif: belge projedir​

Bu programların hepsinde fonlanan proje teklifin içinde olandır — ekibin niyet ettiği proje değil. Yaygın hatalar:

• Çok dar faaliyetler — gerçeklik ayrıştığında esneklik yok.
• Çok belirsiz çıktılar.
• Akademik yenilik argümanını az tahmin etme.
• Ar-Ge ile ürün geliştirmeyi karıştırma.

Uygun maliyetler​

• Personel maliyetleri — neredeyse her zaman uygun, sıkı timekeeping ile.
• Malzeme ve sarflar — uygun.
• Subcontracting / dış servisler — sınırlı yüzde, sıkça %20-30.
• Seyahat.
• Indirect costs / overhead — flat rate, programa özel.

Raporlama​

• Teklifin WBS/faaliyetlerini ekibin gerçek iş akışlarına eşle.
• Faaliyetlere göre düzenlenmiş süregelen log tut.
• Rapor yazma zamanına kadar bekleme.
• Prototipleri, test sonuçlarını oldukça arşivle.

Denetimler​

TÜBİTAK teknik ve mali denetimler yapar. AB fonu ikisini de yapar. Sorgu:

• Personel projede çalıştı mı (timesheet'ler, teslimat'lar)?
• Malzemeler projede tüketildi mi (delivery note'ları, faturalarda proje kodları)?
• Teknik milestone'lar karşılandı mı?
• Maliyetler programa göre uygun mu?

IP sorusu​

• TÜBİTAK 1501 — IP şirkete ait.
• TÜBİTAK 1505 — IP şirket ve üniversite arası proje-spesifik anlaşmaya göre paylaşılır.
• Horizon Europe — IP üreteni kime aittir, consortium üyelerine grant-back yükümlülüğü ile.
• EUREKA — konsorsiyum anlaşmasına göre IP.

Gerçekten değerlendirilen teslimat​

Projenin sonunda demo / prototip / işlevsel model incelemeciler gördüğü şey. Projenin son sprint'ini özellikle demo etrafında planla.

Uyaracağımız bir desen​

Fonlu Ar-Ge'yi "bedava mühendislik" olarak ele almak.

Hangi programlar üzerinde çalışıyorsunuz?

Funded R&D is its own engineering discipline​

Running R&D on commercial budgets is one thing. Running it on TÜBİTAK 1501/1505/1507, KOSGEB R&D, Horizon Europe Cluster, or EUREKA / Eurostars funding is a different discipline.

The funding programmes​

• TÜBİTAK 1501 (Industry R&D) — for established companies.
• TÜBİTAK 1507 (SME R&D Initial) — first-time R&D.
• TÜBİTAK 1505 (University-Industry Collaboration).
• Horizon Europe (EU) — multi-country consortia.
• EUREKA / Eurostars — cross-border, market-driven.
• KOSGEB R&D / Innovation — Turkish SME-focused.

Proposal: the document is the project​

Common mistakes:

• Activities too narrow.
• Outputs too vague.
• Underestimating the novelty argument.
• Confusing R&D with product development.

Eligible costs​

• Personnel costs — eligible with strict timekeeping.
• Materials & consumables — eligible.
• Subcontracting — capped, often 20-30%.
• Travel.
• Indirect costs — flat rate.

Reporting​

• Map proposal WBS to actual workstreams.
• Maintain a running log by activity.
• Don't wait until report-writing time.
• Archive prototypes, test results, decisions as they happen.

Audits​

TÜBİTAK conducts technical and financial audits. EU funding conducts both:

• Were personnel actually working on the project?
• Were materials consumed by the project?
• Were technical milestones met?
• Are costs eligible per programme rules?

The IP question​

• TÜBİTAK 1501 — IP belongs to the company.
• TÜBİTAK 1505 — shared per project-specific agreement.
• Horizon Europe — IP belongs to whoever generated it, with grant-back obligations.
• EUREKA — per consortium agreement.

The deliverable that's actually evaluated​

The demo / prototype / functional model is what reviewers see.

One pattern we'd warn about​

Treating funded R&D as "free engineering".

What programmes are you running on?